Wpadnij tutaj jeszcze !                 
  27 maj 2011 22:29

                                                                                                          
Zobacz podgląd na mapie 


podgląd 441x590podgląd 610x670
   441x590                                                                                                            610x670

        SKARŻYCE             

Dzisiejsze Skarżyce to ziemia tak stara, jak Polska stara zamieszkiwana może i najwcześniej i najludniej.Tu każda grudka ziemi to bezcenna skarbnica wspomnień przeszłości, przemawiająca do nas potęgą myśli i czynów. Wszystko co było dla nas spuścizną , to liczne najazdy i okupacje ze znaną wszystkim złością zniszczyły do tego stopnia ,że trzeba szukać przeważnie w starych źródłach
Najstarsze zapiski dotyczące miejscowości i okolic pochodzą z 1105 roku, kiedy to ówczesny papież Kalikst II za zezwoleniem  Bolesława Krzywoustego zatwierdza wszelkie posiadłości nadane klasztorowi Benedyktynów  w Tyńcu. W tym czasie w  Małopolsce powstało wiele wsi i osad rycerskich. Tędy przebiegał główny trakt łączący Kraków z Częstochową usiany licznymi zamkami i ostańcami skalnymi wykorzystywanymi jako siedliska ludzkie i jednocześnie fortyfikacje obronne  o czym świadczą wykopaliska archeologiczne. Z tych to czasów wywodzi się słynna staropolska gościnność . W tamtych czasach ziemie były rozległe i słabo zaludnione, toteż każdego , nawet całkowicie przypadkowego gościa , przyjmowano z otwartymi rękoma. Przynosił ze sobą nie tylko wieści ze świata ale i odmianę w monotonnym życiu małej osady czy dworku szlacheckiego. Był skarbem. Zachowało sie sporo wzmianek o wyjątkowej gościnności Polaków, podstępem ich upijano aby jak najdłużej musiał zostać. 
Skarżyce usytuowane są w pobliżu najwyższego skarżyckiego wzniesienie 456m.n.p.m, na podziemnym masywie skalnym z którego prawdopodobnie  wypływają źródła dwóch rzek oddalonych o 5 i 12 km. od tego miejsca t.j. Warty i Pilicy
Takie miejscowości jak Podzamcze k/ Ogrodzieńca z zamkiem zwanym małym Wawelem, czy Kromołów z nadanymi prawami miejskimi ,przeżywały poważny rozkwit tak w centrum jak i na obrzeżach, a takim na pewno były oddalone o 5 km. Skarżyce.
Istotny rys w historii miał miejsce w1136 roku kiedy to z wyprawy Krzywoustego na Ruś ,nie tylko uciekł z pola bitwy wojewoda krakowski Wszebor, ale zabrał   ze sobą połowę książęcego wojska które później rozmieściło się po okolicznych warowniach zamkowych. Nieliczne ślady rycerstwa widnieją po dziś dzień poprzez wmurowane herby . Jednym z takich jest herb Gryf  słynnego XII wiecznego rycerza Cromoli w kościele w Kromołowie.
Natomiast w kościele w Skarżycach widnieje najstarszy herb Topór . Natomiast na cmentarnej grocie wmurowany jest herb rodziny de.Gucza . Licznie rozsiane karczmy oprócz funkcji biesiadnej spełniały rolę hoteli-gościńca dla podróżnych . W samych Skarżycach prawdopodobnie w miejscu w którym dzisiaj stoi kościół mieścił się urząd wójta sądowego. Bezsprzecznym faktem jest że istniała w tym miejscu budowla o charakterze obronnym która w jakiś sposób została częściowo zniszczona w wyniku przemarszu wojsk najeźdźcy. Przebudowana w XVII wieku przez Wojciecha Giebułtowskiego na kościół. Fundatorem był  w 1583 roku Mikołaj Brzeski. Nazwy wzniesień obok Skarżyc takie jak Grodziska
z zachowanymi fragmentami budowli , to pozostałości po sądach grodzkich oraz Szubienica na którym  prawdopodobnie wykonywano wyroki  owych sądów .Umiejscowiona nieopodal  skała zwana komin mogła mieć charakter swoistego krematorium gdzie były palone zwłoki z owych szubienic lub palone ciała ludzi zmarłych w wyniku chorób czy epidemii. Prawdopodobnie nazwa miejscowości Skarżyce wzięła się od tego  że przychodziło się tu oskarżać, osądzać. Znajdująca się w odległości 1 km. od centrum Skarżyc skała Okiennik Duży należy do najbardziej znanych na Jurze. Podobna do potężnej warowni z otworem 7m. na 5 m. i mieszkaniem  jaskinią z otworem 9 m. na 5 m. była zamieszkała lub spełniała rolę warowni obronnej o czym świadczą ślady elementów konstrukcyjnych. Z uwagi na ślady rozległych zniszczeń świadczy to o tym że był to ważny obiekt strategiczny  o który wręcz toczyły się wojny.
W XVII i XVIII wieku  Skarżyce  były świadkiem historii. Tędy przebiegał szlak przemarszu wojsk króla Jana Kazimierza na wojnę. Wydarzenia z lat 1655-60 znane wszystkim jako * POTOP* przyniosły mieszkańcom znaczne straty i zniszczenia. Tędy przeciągały również oddziały hetmana Jana Sobieskiego przeciwko Jerzemu Lubomirskiemu , a także ale już jako król Jan III Sobieski ,kiedy po odpoczynku w niedalekich Włodowicach w roku 1683 wiódł swe rycerstwo na odsiecz Wiednia .
Od 1795 okres niewoli narodowej ,miejscowość podległa Prusom .W okresie Nowego Śląska 1795-1806 funkcję starosty powiatu Siewiersko-Lelowskiego pełnił płk wojsk pruskich von Heppen
( między innymi jemu przypisuje się reorganizację zarządzania lasami rządowymi i nie tylko).
Wcześniej Ignacy Kalinowski pełnił funkcję starosty lelowskiego a Klucz Lgota w spadku odziedziczyła jego żona Justyna Kalinowska z Borzęckich.  Iwo Odrowąż biskup krakowski w roku 1219 nadaje miejscowość Skarżyce klasztorowi w Mstowie. W 1327 roku król Władysław  Łokietek oddaje Skarżyce klasztorowi kanoników regularnych w Mstowie za Włodowice. Król  Łokietek toczył liczne wojny o panowanie w Krakowie i całej ziemi krakowskiej m. in. z Wacławem II Czeskim, a następnie jego synem Wacławem III.  Jednym z gorliwych zauszników ich był biskup krakowski Jan Muskata , którego wojska łupiły i niszczyły tutejsze osady i kościoły.    Po zwycięstwie Łokietka ,kościół w Kromołowie i zamek "Bąkowiec" w Skarżycach zostały odbudowane.  Kaplica  w Skarżycach która spełniała rolę kultu katolickiego pochodzi prawdopodobnie z XII w (brak kompletnych danych). 
W połowie XVI wieku kiedy kościół w Kromołowie przejęli wyznawcy kalwinizmu ,to wierni tamtejszej parafii chodzili do tej kaplicy na modlitwy. Wczesne średniowiecze było bardzo burzliwym okresem z tego względu występowanie urzędu wójta sądowego było powszechne nasuwa się przypuszczenie ze względu na zachowane ślady że taki urząd był w Skarżycach i nie tylko tutaj sądzono ale wykonywane były wyroki.  Nazwa taka jak szubienica  to nazwa wzniesienia między Kromołowem a Skarżycami wskazywałaby na to że było to wzniesienie straceń. Rozległy widok z
W 1813 roku  całe terytorium znalazło się pod okupacją wojsk carskich. W 1815 roku w wyniku podpisanego traktatu utworzono Królestwo Polskie .Skarżyce w latach 1816-1837 należały do powiatu pilickiego, obwodu olkuskiego, województwa krakowskiego.
Od wybuchu I wojny światowej w 1915 roku tereny we władaniu Austro-Węgier i Niemiec.
1 I 1927 roku w wyniku porozumień utworzono powiat zawierciański na terenie którego znajdowały się Skarżyce.
W 1939 roku wybuch II wojny światowej. Ziemie pow. Zawierciańskiego zajęte przez wojska niemieckie 4 września. Granica między ziemiami przyłączonymi do Rzeszy, a terenami wchodzącymi w skład Generalnej Guberni przebiegała przez Skarżyce. 19 .I.1944 roku  wyzwolono Skarżyce i przyłączono do woj. Śląskiego w pow. Zawierciańskim .
Uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w 1984 roku miasto zostało podzielone na okręgi samorządowe .
W sołectwach :Łośnice,Skarżyce, Pomrożyce, Żerkowice Karlin, mieszkańcy opowiedzieli się za samorządem Rad Sołeckich.

Dzisiaj mieszkańców  w dzielnicy Skarżyce jest 524 stałych i 82 sezonowych.

P.S.
Jeśli  ktoś  posiada wiedzę na temat  wcześniejszej historii Skarżyc lub jakieś ciekawe wątki z niej  proszę o kontakt  e-mail.

 

Kontakt z Sołtysem

Mail: 
skarzyce5@interia.pl

 


Witold Leśniak
42 - 400 Skarżyce
Ul. Skalna 17
gmina Zawiercie
woj. Śląskie
kom. 669926811
lub 32 6738811

akfa1@poczta.fm.
opracowanie komputerowe

               ilustracje i opisy

  Do otwierania wybierz Media Player Classic

Video  Skarżycka historia.  Pobierz plik  mp4  18 MB

lub na komórkę  plik  3gp  1,87 MB